| Yazar |
Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
haddur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 910
Nereden: mersin
Katılım Tarihi: 16.11.07 |
| Mesaj Tarihi 05.07.2008 16:37:10 |
|
|
Merhaba...İlkokula başladığım zaman hiç Türkçe bilmiyordum...Sınıfa girdiğimde ağlamıştım...Her şey ve herkes yabancıydı...Ablam beni dışarıda bekliyordu...Sevgili öğretmenimin şefkatli bakışları beni yabancı kalmaktan kurtarmıştı...Ayrıca sınıf arkadaşlarımın neredeyse tamamının Türkçe bilmediğini anlamıştım....Bu da rahatlatmıştı beni...Aynı zemindeydik...Sorunumuz birdi...Zaman hızla akmıştı...Okumayı yazmayı, Türkçe konuşmayı öğrenmiştim...Ne mutlu bana ki Anadoluluyum...Feyruz'u ve Nazım Hikmet'i anlayabiliyorum....Ve daha birçok rengini yaşıyorum Anadolu'nun...Arapça Feyruz'un şarkılarında ne güzel hayat bulmuş...Nazım Hikmet Türkçe'yi ne güzel işlemiş şiirlerinde...En güzel enstrüman dildir...Her dil özenle kullanılmayı hakeder...Ama ne yazık ki biz "dil sorunu" yaşıyoruz... Ne zihnimizin derinliklerinde tınılarını barındırdığımız anadilimizi doğru dürüst kullanabiliyoruz ne de Tükçe'yi hakkıyla işleyebiliyoruz...Zaman zaman gülümseten zaman zaman da dili ( hem Türkçe hem Arapça) yaralayan "dil kazaları" yapıyoruz yada dil kazalarıyla karşılaşıyoruz...
Karşılaştığım ve yaptığım dil kazalarını yazmak istedim...Belki bunları bilirsek, bir nebze de olsa dili daha özenli ve derinlemesine kullanabiliriz... Ve konuştuğumuz dili ezgisine yeniden kavuşturabiliriz...Dil kazalarını en aza indirmek umuduyla...
*Saat ne kadar?-------------------"Saat kaç?" demek isteniyor.
*Müsait bir yerde bekler misin?(Dolmuştaki yolcu şoföre söylüyor)
Müsait bir yerde durur musun? demek istiyor...
*Yol kirası.-------------------------Yol ücreti, demek isteniyor.
*Yolu kestim-----------------------Karşıdan karşıya geçtim.
*Bu ile o-----------------------------Bununla o.
*İmnitgevreş....Türkçe bir kelime olan "görüşürüz" tahribata uğramış...İmnitgevreş yerine "ila illika" demeyi öğrenebiliriz...
*3eyyin la heelek keyyis...Türkçe'den arapçaya harfi çeviri yapılmış...Arapça ezgisini tamamen kaybetmiş bu cümlede....Oysa bunun yerine ne de güzel "Diyr beelek la heelek" diyebiliriz, değil mi? |
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
haddur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 910
Nereden: mersin
Katılım Tarihi: 16.11.07 |
| Mesaj Tarihi 05.07.2008 16:53:05 |
|
|
|
*Ittaanaşna....Tanıştık kelimesi tahribata uğramış....Arapçanın ezgisi de sizlere ömür tabi...Bunun yerine "İt3errefna 3ela ba3d" diyebiliriz. |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
GokhanMansur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 139
Nereden: İstanbul
Katılım Tarihi: 28.03.07 |
| Mesaj Tarihi 06.07.2008 07:51:24 |
|
|
Sevgili Haddur,
Ne güzel akıl ettin de bu başlığı açtın, bu önemli soruna parmak bastığın için çok teşekkürler. Evet gerçekten de Arapça ve Türkçe arasında kalırken iki dilde de tahribatlar yapmışız. Biraz daha dikkat edip iki dilin de hakkını vermeye çalışmalı, doğru anlamaya ve güzel konuşmaya çalışmalıyız kanımca... Feyruz dinlerken Nazım okuyabilmenin kıymetini bilmeliyiz...
Son verdiğin örneğe benzer olarak "yanniş" kelimesi var, türkçe "yanaşmaktan" bozma  Sanırım bunun yerine "cennib" dememiz daha uygun olurdu...
Benim en çok güldüğüm deyimlerden bir tanesi de "şılmassa" deyimidir, "hiç olmazsa" deyiminden türeme Bunun yerine de "en azından" deyiminin karşılığı olabilecek "'ela il-akal" deyimi kullanılabilir.
Düzenleyen: GokhanMansur Düzenleme Tarihi: 06.07.2008 08:01:04 |
  
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
GokhanMansur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 139
Nereden: İstanbul
Katılım Tarihi: 28.03.07 |
| Mesaj Tarihi 06.07.2008 09:10:43 |
|
|
Kelimeler kadar cümle diziliminde de çok yanlış yapıyoruz. Örneğin Arapçada "kult le khuuk şukren" cümlesinde dizilimi bozmadan, sadece kelimeleri değiştirerek şöyle diyebiliyoruz "dedin abiye sağol"
Düzenleyen: GokhanMansur Düzenleme Tarihi: 06.07.2008 09:11:10 |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
haddur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 910
Nereden: mersin
Katılım Tarihi: 16.11.07 |
| Mesaj Tarihi 08.07.2008 10:07:22 |
|
|
|
*Otobüs bizi sığıyor.......DOĞRUSU: Biz otobüse sığıyoruz, olacak. |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
haddur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 910
Nereden: mersin
Katılım Tarihi: 16.11.07 |
| Mesaj Tarihi 08.07.2008 15:57:58 |
|
|
*En yaygın kazalardan biri: Konuşturdun onu?
Doğrusu, "Onunla konuştun mu?" Konuşturmak: Bir şekilde konuşmasını sağlamaktır...Ayrıca Arapça'da (konuşma dilinde) soru ekleri olmadığı için Türkçe konuşurken de ekleri yutuyoruz.
Düzenleyen: haddur Düzenleme Tarihi: 08.07.2008 16:27:01 |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
haddur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 910
Nereden: mersin
Katılım Tarihi: 16.11.07 |
| Mesaj Tarihi 08.07.2008 16:00:32 |
|
|
*Türkçe'den Arapça'ya harfi olarak çevirilen şöyle bir deyim var: Reehit le khooşi...(Hoşuma gitti)...Bunun yerine: 3ecebni, 3ecbitni yada duruma göre "inbasatt"... gibi kelimeleri kullanabiliriz.
Düzenleyen: haddur Düzenleme Tarihi: 08.07.2008 16:17:52 |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
haddur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 910
Nereden: mersin
Katılım Tarihi: 16.11.07 |
| Mesaj Tarihi 08.07.2008 16:16:13 |
|
|
|
*Tsinnert ktiyr...Çok sinirlendim...Sinir kelimesi, Türkçe'den olduğu gibi alınmış...Onun yerine: "3ıssabt ktiyr" diyebiliriz...A3saab, sinir demek. Zaten Türkçe' ye de "asap" olarak geçmiş te... |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
haddur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 910
Nereden: mersin
Katılım Tarihi: 16.11.07 |
| Mesaj Tarihi 08.07.2008 16:23:30 |
|
|
*Met devşen....Düşünüyorum...Düşünmek fiili bir şekilde Arapça'ya uydurulmaya çalışılmış...Onun yerine; ne de güzel "3em fekkir yada me fekkir" diyebiliriz...
*Ma nitkavneş... Konuşuyoruz...Aynı şekilde "konuşmk" fiili Arapça'ya uydurulmuş.Onun yerine " 3em nitkellem yada 3em nitheeka..." diyebiliriz. |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
Rajeh
Moderator
Mesaj Sayısı: 60
Nereden: istanbul
Katılım Tarihi: 27.03.07 |
| Mesaj Tarihi 08.07.2008 19:02:36 |
|
|
Bu nasıl? "kırtarto aal matamatik". Lise ogrencisi arkadasina matematik dersinden gectigini anlatmaya çalışıyor, Arapçayla. Ne yapsın "geçmek, başarmak" kelimelerini karşılayan "najaha, yanjahu" Arapça sözcüklerinin kullanıldığını hiç duymamış olmalı. Bu baglama "najiht bil matematik" uyardı bence. Matemetiğin karşılığı "riyadiyyat"ı beklemek fazla olurdu herhalde.
tıbku bi emenilleh |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
cigdem
Üye
Mesaj Sayısı: 13
Nereden: istanbul
Katılım Tarihi: 14.06.07 |
| Mesaj Tarihi 12.07.2008 15:34:13 |
|
|
Bir de çayı bindir deniliyor bazen,rekki
b iççay dan çevrilmiş direk.Ha bir de amcasının arkasına çıkmak deyimi kullanılabiliyor,tayitla' h'alf 'ammo yu çevirerek.Bir de birdeee bir yemek için canım istemiyor anlamında ''canıma gelmemiş'',hatta ''belime gelmemiş'' dendiğini duymuştum me cooye lebeeeli(harbiyece) diye. |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
haddur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 910
Nereden: mersin
Katılım Tarihi: 16.11.07 |
| Mesaj Tarihi 20.07.2008 22:32:57 |
|
|
*Yanlış derken de yanlış yapıyoruz...
Yeğniyş, diyoruz...Bunun yerine: Ğalat, khata diyebiliriz... |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
haddur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 910
Nereden: mersin
Katılım Tarihi: 16.11.07 |
| Mesaj Tarihi 20.07.2008 22:36:38 |
|
|
*Sevviylé yardım, i3miliyle yardım-------------See3diyné, desek ne güzel olur...
*Değişim kelimesini Türkçe'den olduğu gibi alıyoruz ve : Deekeşt, diyoruz...
Bunun yerine, Ğeyyert diyebiliriz... |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
haddur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 910
Nereden: mersin
Katılım Tarihi: 16.11.07 |
| Mesaj Tarihi 23.07.2008 17:00:44 |
|
|
*Keşken (keşke) ---------------------Ya reyt...( Bu dil kazası da çok yaygın)
Şimdi şöyle yapalım: Sesli bir şekilde (kendi sesimizi dinleyerek) "keşken" diyelim. Sonra aynı şekilde "ya reyt" diyelim....Hangisinin ezgisi daha şiirsel? |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
derya
Üye
Mesaj Sayısı: 147
Nereden: hatay
Katılım Tarihi: 02.06.08 |
| Mesaj Tarihi 23.07.2008 17:10:15 |
|
|
Kelimelerin karşılığını bulmadaki yoksunluğumuz ve iki dili de konuşmadaki yetersizliğimizin bir sonucu bu..
Cümlelerdeki kelimelerin yarı arapça yarı Türkçe olması alışılan bir durum..son dönemde yeni bir moda var arkadaşlar: Kelimelerin söyleniş tarzı .. nasıl mı?duymuşsunuzdur:Kelimelerdeki kökün arapça / eklerin ise Türkçe olarak ifade edilişindeki özen
şimdi kığğıdliyorum(oturuyorum)
kittibliyorum(yazıyorum)
şirribliyorum (içiyorum) vs
Şirinlik mi kazandırıyor acaba ne dersiniz? |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
haddur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 910
Nereden: mersin
Katılım Tarihi: 16.11.07 |
| Mesaj Tarihi 24.07.2008 21:31:17 |
|
|
*"Iççakna" (Açıkladık), hangi havadaysa; kı33ıdlıyorum, kittibliyorum, şirribliyorum da aynı havada...Bence hiç şirin değil...
*Iççakna yerine " şerehna yada vaddahna..." diyebiliriz... |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
GokhanMansur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 139
Nereden: İstanbul
Katılım Tarihi: 28.03.07 |
| Mesaj Tarihi 24.07.2008 22:16:30 |
|
|
|
haddur yazdı:
*"Iççakna" (Açıkladık), hangi havadaysa; kı33ıdlıyorum, kittibliyorum, şirribliyorum da aynı havada...Bence hiç şirin değil...
*Iççakna yerine " şerehna yada vaddahna..." diyebiliriz...
Açıklamak gibi bazen anlatmak anlamında örneğin "anlattıllo" da çok yaygın. Bunun yerine "şreh'tillo" ya da "h'keytillo" kullanılabilir.
Düzenleyen: GokhanMansur Düzenleme Tarihi: 24.07.2008 22:17:06 |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
GokhanMansur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 139
Nereden: İstanbul
Katılım Tarihi: 28.03.07 |
| Mesaj Tarihi 24.07.2008 22:25:59 |
|
|
Ben çoğu zaman "karşılaştırma" fiilinin arapçasının hiç kullanılmadığına ve "iza karşılaştırırsan" gibi tuhaf bir deyimin kullanıldığına tanık oluyorum. Türkçede de kullandığımız "mukaayese" sözcüğünü de Arapçada daha yaygın kullanılan "mukaarene" sözcüğünü de kullanabiliriz. (akran kelimesi de buradan gelir )
Böylece örneğin "iza kaarenna" ya da "iza kıyyesna" (yine mi yanlış oldu acaba  ) diyebiliriz sanırım...
Bir diğer sorun da Türkçede iki şeyi birbiriyle kıyaslarken kullandığımız "göre" kelimesinin karşılığının bir türlü bulunamamasıdır. Örneğin "Ali'ye göre Mehmet daha uzun" anlamında şunu sıkça duyarız : "'ala 'Ali göre Mh'emmet atvaal". Bunun yerine rahatlıkla "nisbeten/binnisbe li Ali Mh'emmed atvaal" diyebiliriz.
Düzenleyen: GokhanMansur Düzenleme Tarihi: 25.07.2008 07:09:28 |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
haddur
Yönetici
Mesaj Sayısı: 910
Nereden: mersin
Katılım Tarihi: 16.11.07 |
| Mesaj Tarihi 25.07.2008 12:08:37 |
|
|
*قاس Kaase
يقيس Yukiysü
قياس yada مقياس Kıyees yada Mıkyees
Ölçmek, ölçü, ölçüt, kıstas, tartmak, oranlamak, prova etmek...anlamlarında. İza kıyyesna, diyemiyoruz... Onun yerine sanırım, "iza bedna inkıys" diyebiliriz...
* قارن Kaarena
يقارن Yukaarinu
مقارنة Mukaarene
Karşılaştırmak, benzetmek, eşlemek, tezat oluşturmak, ilişkilendirmek...anlamlarında...
*Kıyas, ölçmek ile ilgili durumlarda kullanılıyor daha çok...Mukarene ise iki şeyin yada durumun benzerlikleri farklılıkları söz konusu olduğunda kullanılıyor...
*Göre, sözcüğü arapça konuşurken gerçekten yaygın olarak kullanılıyor...Hatırlattığın ve arapça karşılığını sunduğun için teşekkürler Gökhan... |
|
|
| Yazar |
RE: Dilde Yolculuk Ve Dil Kazaları |
muhsin
Üye
Mesaj Sayısı: 6
Nereden: _hatay _harbiye
Katılım Tarihi: 19.12.07 |
| Mesaj Tarihi 25.07.2008 14:55:19 |
|
|
çok hoş bir konu ve gerçekten ele alınması gerekir
öncelikle dildeki tahribat insanlar kadar, devlet eliylede yapılmakta bugun arap dilinin kuran kursu dışında öğrenebileceğiniz kaç adres bulabiliriz.
turkçede de aynı durum var bizi amerikaya ve ingiltereye alıştırma uğraşı değilmidir sokaklardaki inglizce mağaza adları
aynı şeyi arapça yapabilirmiyiz diye duşundunuz mu ?arapça alfabesi ile mağaza adı........ |
|
|
Arşiv 
v6.01.8 © 2003-2005